Destekleri hak sahipliği, başvuru zamanı, ödeme biçimi ve bütçedeki gerçek etkisiyle değerlendirin.

Yapının hangi resmî kapsamda olduğunu doğrulayın

Binanın yalnızca eski ya da dayanıksız olduğu düşünülen bir yapı mı, yoksa 6306 sayılı Kanun kapsamında resmen riskli yapı olarak tespit edilmiş bir yapı mı olduğunu ayırın. Özel amaçla yapılan karot, performans analizi veya ön inceleme her zaman resmî riskli yapı tespiti yerine geçmez.

• Riskli yapı tespiti kesinleşti mi?
• Tahliye veya yıkım kaydı işlendi mi?
• Program il, ilçe veya yapı alanı şartı arıyor mu?
• Başvuru ilan edilen dönemde mi yapılıyor?

Hukuki statü netleşmeden hiçbir destek proje bütçesine kesin gelir olarak yazılmamalıdır.

Malik ile fiilî kullanıcıyı ayırın

Bağımsız bölümün maliki ile o bölümde yaşayan veya işyerini kullanan kişi aynı olmayabilir. Özellikle kira ve taşınma desteklerinde malik, kiracı ve sınırlı ayni hak sahibi ayrımı sonucu doğrudan etkileyebilir.

• Tapudaki malik ve hisseler
• Konut veya işyerindeki fiilî kullanıcı
• Adres, iç kapı ve blok uyumu
• Miras veya sınırlı ayni hak durumu

Kiracıya sağlanan taşınma yardımı ile malike sağlanan yapım hibesi aynı hak değildir.

Desteğin yapım mı, yaşam mı, finansman mı olduğunu belirleyin

Kira ve taşınma geçici yaşam giderini; hibe yapım giderini; kredi ve faiz desteği finansmanı; vergi, resim, harç ve ücret kolaylıkları ise belirli işlem giderlerini etkiler. Her desteği bütçede kendi amacıyla gösterin.

Taşınma desteğini inşaat katkısından, kredi üst sınırını geri ödemesiz hibeden ve faiz desteğini banka kredi onayından ayrı tutun.

Başvuru süresini ve başlangıç olayını birlikte kaydedin

Sürenin tahliye, yıkım, riskli yapı onayı, ruhsat veya kampanya bitiş tarihinden hangisiyle başladığını doğrulayın. Program adı, son tarih, başvurulan kurum, kayıt numarası, eksik belge ve sonuç için ayrı takip kaydı oluşturun.

Ödemenin kime ve hangi aşamada yapıldığını öğrenin

Destek onayı, paranın hemen ve toplu olarak malikin hesabına yatacağı anlamına gelmeyebilir. Ödeme hak sahibine aylık, fiilî kullanıcıya tek seferlik, banka kredisine faiz desteği veya hak sahibi adına yükleniciye hakediş biçiminde yapılabilir.

Yükleniciye hakedişle aktarım varsa desteğin malik katkısından nasıl düşüleceği ve gecikmede finansmanı kimin sağlayacağı sözleşmede açık olmalıdır.

Birlikte kullanım ve seçim koşullarını doğrulayın

Birden fazla destek başlığının bulunması, hepsinin aynı anda ve tam tutarla kullanılabileceği anlamına gelmez. Kira–taşınma, hibe–kredi ve ulusal–yerel programların birlikte kullanımını güncel resmî metinden ve somut dosyaya verilen kurum cevabından kontrol edin.

Desteği sözleşmeye doğru yansıtın

Başvuru sorumluluğu, desteğin onaylanmaması veya azalması, hakediş koşulları, KDV etkisi, program gecikmesi, proje revizyonu, kredi borcu ve teminat yükümlülüğü açıkça düzenlenmelidir. Kamu desteği yüklenicinin işi zamanında teslim edeceğinin teminatı değildir.

Sözleşmeyi bağımsız hukukçu; mali etkileri gerektiğinde mali müşavir ve teknik uzmanla birlikte inceleyin.

Desteğin durumunu bütçeden ayrı izleyin

Bir desteği araştırılacak, uygun olabilir, başvuru hazır, başvuruldu, onaylandı veya ödendi/mahsup edildi durumlarından biriyle işaretleyin. Böylece henüz başvurulmamış bir tutarın maliklere kesin indirim gibi sunulmasını önleyin.